ศัลยกรรมเตรียมช่องปากก่อนใส่ฟันปลอม

ศัลยกรรมเตรียมช่องปากก่อนใส่ฟันปลอม คือการเตรียมช่องปากให้พร้อมสำหรับการใส่ฟันปลอมชนิดถอดได้ (ทั้งแบบทั้งปากและแบบบางส่วน) ผู้ป่วยหลายท่านมีแผนการรักษาที่ต้องใส่ฟันปลอมถอดได้ ไม่ว่าจะเป็นแบบชั่วคราวหรือแบบถาวร ในบางกรณีกระดูกและเหงือกที่รองรับฟันปลอมจำเป็นต้องได้รับการผ่าตัดตกแต่งก่อน เพื่อให้ฟันปลอมกระชับพอดี ใช้งานได้ดี และใส่แล้วสบาย

กระดูกที่รองรับตัวฟันเรียกว่ากระดูกเบ้าฟัน ส่วนเนื้อเยื่อที่หุ้มอยู่คือเหงือก การตกแต่งกระดูกเบ้าฟัน (alveoplasty) หรือการตัดกระดูกเบ้าฟัน (alveolectomy) คือการปรับรูปทรงหรือกรอกระดูกเบ้าฟันออกบางส่วน เพื่อขจัดสันกระดูกที่นูนไม่สม่ำเสมอหรือขอบคม ให้ได้ฐานที่เรียบและรองรับฟันปลอมได้อย่างสบาย การตกแต่งกระดูกเบ้าฟันมักทำไปพร้อมกับการถอนฟันหลายซี่ในคราวเดียว แต่บางครั้งทันตแพทย์อาจเว้นระยะไว้ก่อนเพื่อให้กระดูกปรับรูปตามธรรมชาติ การตกแต่งเหงือก (gingivoplasty) ก็มีหลักการคล้ายกัน คือการตัดหรือปรับรูปเหงือกให้เป็นพื้นผิวที่เหมาะกับการใส่ฟันปลอมถอดได้ บางรายอาจมีเนื้อเยื่ออ่อนส่วนเกินที่ต้องตัดออก

ปุ่มกระดูกด้านลิ้น (lingual tori) คือกระดูกที่งอกนูนขึ้นด้านลิ้นของขากรรไกรล่าง มีขนาดแตกต่างกันไป มักเกิดขึ้นทั้งสองข้าง และมีลักษณะเป็นปุ่มกลมนูน ปุ่มกระดูกเหล่านี้จะขัดกับขอบด้านลิ้นของฟันปลอมทั้งปากล่าง และกับโครงโลหะด้านลิ้นของฟันปลอมบางส่วนล่าง จึงมักต้องผ่าตัดออกก่อนทำฟันปลอมถอดได้ของขากรรไกรล่าง เช่นเดียวกับปุ่มกระดูกเพดานปาก (palatal torus) ซึ่งเป็นกระดูกที่งอกนูนบนเพดานแข็ง ปุ่มกระดูกนี้จะขัดกับการใส่ฟันปลอมทั้งปากบน และมักต้องผ่าตัดออกหรือกรอลดขนาดลงก่อนทำฟันปลอม